منبع خبر و ارتباط آن با درستی خبر

از نظر اصول علمی روزنامه نگاری اولین نکته ای که پس از شنیدن هر خبر باید برای ما مهم باشد منبع آن است. به عبارت دیگر یک خبر را چه از مردم بشنویم و چه از رادیو، چه در روزنامه بخوانیم و چه درتلویزیون ببینیم و بشنویم باید در همه حالات بدانیم که منبع خبر کیست و کجاست؟

کارشناسان روزنامه نگاری منبعخبر(Source)   را اینگونه تعریف کرده اند.:

 خاستگاه «پیام» را از هر جا که سرچشمه گرفته باشد، خواه از سوی یک فردو خواه از جانب گروهها و نهادها، «منبع خبر» می نامیم.

منبعخبر(Source)   ارتباط مستقیمی با بیطرفانه بودن یا (Impartial )    آن دارد. بدون شک اکثر اوقات با دانستن منبع یک خبر به نوعی قضاوت و داوری در قبال خبر دست می یابیم و می توانیم به اینپرسش مهم خود پاسخ بدهیم: آیا خبری که شنیدیم واقعی ، درست ، حقیقی و بیطرفانهبوده یا نه؟

دانستن منبع خبر برای خبر نگار بعنوان تولید کننده خبر و برای مخاطب آن بعنوان خواننده خبر از دو منظر دارای اهمیت است. برای خبرنگار منبع خبر به منظور پوشش صحیح اتفاق و نقل دقیق حوادث با اسناد مستدل به یک موضوع مهم بدل شده است.

اما برای مخاطبان منبع خبر (حتی اگر آن منبع یک خبرگزاری رسمی باشد) سبب خواهد شد موضع خود را در باره آن خبر  معین کند. به عبارت دیگر اغلب مخاطبان هوشیار با نگاه به منبع خبر و نحوه بیان آن به جانبدارانه بودن یا نبودن آن پی می برند.

 هر چند امکان دارد خبرنگار و یا یک خبرگزاری خودش بعنوان مبع خبر باشد ، اما در اکثر مواقع خبرنگاران تلاش می کنند اخبار خود را از زبان یک مقام و یا نهاد رسمی بیان کنند.

 

شیوه ذکر منبع خبر

یک اصل حرفه ای به روزنامه نگار حکم می کند که منبع خبر را در آغاز خبر ذکر نماید. طبق سنن و آداب روزنامه نگاری خبر بدون منبع سندیت ندارد و اهمیت منبع به حدی استکه پیوسته سطر اول خبر(Dateline)  را به آن اختصاص می دهندبه عبارت دیگر (Dateline) حاوی دو عنصر مهم مکان رویداد و ارسال کننده آن است.در هنگام ذکر منبع خبر باید نام شهری که رویداد خبر  در آن وقوع یافته نام خبرگزاری ذکر شود.

به این مثال دقت کنید :

تهران – خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)

خبرگزاریهای بین المللی در اکثر مواقع علاوه بر نام شهر، نام کشور و نام خبرگزاریتاریخ خبر را هم در همان سطر اول خبر (Dateline) اعلام می کنند.

New Delhi. India (AP). June 8. 2003


منابع خبری معتبر کدامند

صاحب نظران علوم رسانه  اعتقاد دارند  منابع خبری در قرن حاضر بدلیل وجود فیلترهای خبری مختلف از اعتبار کمتری برخوردارند. برای مثال جان هارتلی / John Hartly، پژوهشگر سرشناس دانش ارتباطات می گوید:خبر عمدتاً محصول تاریخ است و «تاریخ خبر» از قرن نوزدهم به بعد، به بررسی اینامر تبدیل شده است که چگونه عبارت «خبر برای مردم» به عبارت «خبر برای بازار» تغییریافته است.  

به عبارت دیگر از نظر هارتلی این آگهی دهنده ها  و دولت ها به عنوان سرمایه گذاران اصلی رسانه ها هستند که بعنوان منابع خبری در رسانه ها نقش ایفا می کنند نه خوانندگان و مخاطبان این رسانه ها.

با عنایت  به آنچه در باره فیلتر های خبری و نیز منابع خبری گفته شده به نظر می رسد امروزه  مخاطبان رسانه ها باید باهوشیاری بیشتری به سراغ اخبار مطبوعات و رسانه ها بروند. چون در حال حاضر برای دست اندرکاران و سیاست گذران خبری این مخاطب نیست که مهم است بلکه مهم سرمایه گذاران و آگهی دهندگان هستند که داری اهمیت می باشند. شکی نیست در این شرایط خبرنگاران و سردبیران خبری هنگان نقل یک رویدا بحث برانگیز درباره ضعف مدیریت و یا تولیدات ناقص یک کارخانه بزرگ خودروسازی دست به عصا حرکت کنند.

 

 

/ 1 نظر / 26 بازدید
بیگانه

آیا به اخبار رادیو تلویزیون ایران هم مثل دیگران باید بی اعتماد باشیم؟؟؟؟؟